احكامى مثل جواز نظر به ام الزوجه و محرميت نسبت به اب الزوج بخاطر قرابت و نزديكى است كه به واسطهء ازدواج حاصل شده است - بنابراين مجازاتى بودن حكم مسأله هم ، اقتضاء مىكند كه حكم مختص ، به كبير باشد « 1 » . شاهد كيفرى بودن حكم ، اين است كه احكامى هم چون جواز نظر نسبت به مادر يا دختر ملوط يا مزنى حمل نمىشود ، چون به مناط قرب و نزديكى نيست ، از سوى ديگر ، خواهرزن حرمت ابد ندارد ، بلكه تنها حرمت جمعى دارد ولى در اينجا خواهر ملوط محرّم ابد است ، پس ملاك حكم در اينجا با ملاك حكم در محرمات سببى و نسبى و رضاعى مغاير است . 2 ) نگاهى به اقوال فقهاء در مسأله اشتراط كبير بودن در فاعل و صغير بودن در مفعول « 2 » ( ياددآورى و تكميل ) . بسيارى از فقهاء در فتواى خود ، فاعل را با الفاظ مطلق همچون « من » ذكر كرده و از مفعول بالفظ « غلام » ياد كرده‌اند كه عبارتند از مقنعه مفيد ، انتصار و موصليات ثالثه و ظاهر ناصريات سيد مرتضى ، خلاف و نهايه شيخ طوسى ، مهذب ابن برّاج ، غنيه ابن زهره ، شرايع و نافع محقق حلى ، تبصره و تذكره علامه حلى و نظير اين عبائر در كافى حلبى و مراسم سلار و ارشاد و تلخيص علامه حلّى ديده مىشود كه لفظ « من » در ناحيهء فاعل به كار نرفته ولى واژه مطلق در آنها به كار گرفته ولى مفعول را غلام دانسته است . برخى از فقهاء در جانب فاعل و مفعول لفظ مطلق ذكر كرده‌اند همچون عويص شيخ مفيد ، فقه القرآن راوندى ، وسيله ابن حمزه ، جامع يحيى بن سعيد .

--> ( 1 ) ( توضيح بيشتر ) يعنى اگر ما اطلاق حكم را هم ذاتاً نسبت به صغير بودن فاعل بپذيريم ، با توجه به حكومت حديث رفع قلم كه احكام مؤاخذه‌اى را از صغار و نابالغان برمىدارد بايد اطلاق ذاتى حكم را مقيد ساخت . ( 2 ) استاد - مد ظله - در اين درس به تفصيل اقوال فقهاء را نقل نكردند ، و مادر هنگام تنظيم بحث اين قسمت را با استفاده از يادداشتهاى استاد اضافه كرده‌ايم كه از نقل اقوال در جلسه پيش گسترده‌تر بوده و تعميم يا عدم تعميم حكم نسبت به مفعول نيز در اين قسمت در نظر گرفته شده است .